پشتیبانی
رزومه مشاوران توسعه آينده
مدیریت دانش چیست؟
درباره ما | ارتباط با ما | همكاري با ما
اخبارمحصولاتكارفرمايانكتابخانهپرسشهاي متداولسايتهاي مرتبطتصاوير

مجله الكترونيكي مطالعات مديريت دانش

پاداش و انگیزش در مدیریت دانش

برنامه‌های انگیزشی در مدیریت دانش به‌منظور تشویق کارکنان برای دستیابی به اهداف، بهبود عملکرد کارکنان و افزایش مشارکت آن‌ها در اقدامات مدیریت دانش طراحی شده‌اند. این برنامه‌ها شامل ارزیابی عملکرد، افزایش حقوق، ترفیع شغلی، پاداش‌های مالی، شناخته شدن در بین دیگران، رتبه‌بندی بر اساس رقابت و همراه با بازی‌انگاری می‌باشد.
برای اینکه تصمیم بگیریم آیا این برنامه‌‎های تشویقی باید اجرا شوند یا خیر، سه مکتب فکری وجود دارد که قابل تامل می‌باشند.
1. در این مکتب تصور بر این است که برنامه‌های انگیزشی در ابتدا خوب است و تنها باعث نتایج کوتاه مدت خواهد شد.
2. مکتب دیگر اشاره دارد که کارکنان می‌توانند از این برنامه‌های تشویقی سواستفاده کرده و بدون کسب نتایج مورد نظر به پاداش مطلوب خود برسند.
3. و در مکتب سوم متخصصین معتقد هستند که برنامه‌های انگیزشی مدیریت دانش برای افرادی که وظایف خود را انجام نمی‌دهند کارساز است و باعث تشویق آن‌ها به انجام دادن کارهای مد نظر شما خواهد شد.
برای درک بهتر و عمیق تر از انواع برنامه‌های انگیزشی، لازم است که هر کدام از فرضیات زیر را در پایلوت مورد نظر مورد آزمایش قرار دهید. در زیر 5 نوع از برنامه‌های انگیزشی مدیریت دانش تشریح شده‌اند.

ارزیابی عملکرد و افزایش حقوق
در راستای اهداف و ارزیابی‌های سازمانی، می‌توان مشخص کرد تنها کسانی می‌توانند جزو افراد بالای رده‌بندی سازمانی قرار بگیرند که به اهداف مشخص شده مدیریت دانش خود دست یافته‌اند. راهکار دیگر این است که مقرر شود زمانی ارزیابی عملکرد افراد می‌تواند بالاتر از متوسط سازمان حساب شود که به اهداف مدیریت دانش خود رسیده‌ باشند.

ترفیع شغلی
برای برخی از انواع شغل‌ها، می‌توان شرط ترفیع و ارتقای شغلی را منوط به انجام دادن وظایف مدیریت دانش از جمله "اشتراک‌گذاری دانش" به نحو احسنت دانست. این برنامه انگیزشی برای مشاغلی از جمله متخصصان فنی، مدیران پروژه، و به‌طور کلی مدیران می‌تواند نمونه خوبی برای سنجش رفتارهای آنان از جمله اشتراک تجربه و دانش، همکاری و نوآوری بر اساس مفاهیم و ابزارهای مدیریت دانش باشد. به‌طوریکه اگر نتوانسته باشند این وظایف را به خوبی انجام دهند نمی‌توانند از ارتقای شغلی بهره ببرند.
ارتباطات و به‌طور کلی رفتارهای مدیرانی که ترفیع شغلی دریافت کرده‌اند باید کاملا مشخص و بین دیگر مدیران معرفی شود تا اینکه یک نمونه خوبی برای افراد دیگر باشند تا آن‌ها نیز بتوانند با تلاش در راستای اهداف مدیریت دانش ارتقای شغلی دریافت کنند.

پاداش‌های مالی
می‌توان زیر نظر واحد منابع انسانی جوایز نقدی مختلفی را برای افراد برتر در دانش نویسی، افراد برتر در به کارگیری دانش، افرادی که توالی ورود و به کارگیری دانش بالایی دارند، رهبران، افرادی که داوطلبانه وقت خود را صرف فعالیت‌های مدیریت دانش می‌کنند، کسانی که به اهداف دانشی خود دست می‌یابند و یا کسانی که توسط همکاران و مدیران انتخاب می‌شوند، در نظر گرفت. اطلاع رسانی در این خصوص بسیار مهم است زیرا باعث می‌شود همه افراد از راه‌های رسیدن به جایزه آگاهی کسب کنند.
به‌عنوان نمونه 10 روش مختلفی از اهدای جوایز نقدی در ادامه آورده شده است.
• افرادی که دانشی اثبات شده را وارد کرده و جزو 5 دانش برتر در بکارگیری مجدد به حساب آیند جایزه نقدی برنده خواهند شد.
• به پنج تیم پروژه‌ برتر از جهت به‌کارگیری مجدد دانش در پروژه خود، اجازه حضور در یک کنفرانس صنعتی به انتخاب خود داده شود.
• به صاحبان هر پنج دانش برتری که به حد نصاب کیفی مورد نظر می‌رسند، یک مدرک به‌عنوان جایزه تحویل داده شود.
• به افرادی که از دانش‌های موجود در 3 طرح متفاوت جدید استفاده کنند، کتابی به انتخاب خودش هدیه داده شود.
• به افرادی که به مدت یک سال یک انجمن خبرگی را رهبری کنند، جدیدترین تکنولوژی مورد نظر او هدیه داده شود.
• افرادی که به مدت 3 ماه یا بیشتر در خلق دانش مشارکت کرده‌اند، حق عضویت یک مجله به انتخاب خودش اعطا شود.
• به تمامی افرادی که به اهداف مدیریت دانش خود دست یافته‌اند، بن تخفیف و یا کارانه‌ای تعلق بگیرد.
• افرادی که از نظر تسهیم دانش 10 امتیاز برتر را از همکاران خود دریافت کنند، یک سفر یک هفته‌ای برای 2 نفر برنده می‌شوند.
• افرادی با 10 امتیاز نخست از لحاظ رفتارهای مرتبط با مدیریت دانش از طرف مدیر خود، به یک مراسم تفریحی به انتخاب خود دعوت می‌شوند.
• افرادی که 10 امتیاز برتر در رتبه بندی رقابتی را دارا هستند، یک جایزه نقدی دریافت خواهند کرد.
نکته قابل توجه در مورد جوایز نقدی این است که لزوما ارزش مادی یک پاداش برای کارکنان انگیزه ایجاد نمی‌کند. بلکه اشتیاق کارکنان برای رقابت، به‌دست آوردن مواردی رایگان و همچنین مورد قدردانی و ستایش قرارگرفتن می‌تواند اثرات به مراتب بیشتری داشته باشند.

شناخته شدن
انگیزش‌های مالی هیچ تضمینی برای موثر واقع شدن در سازمان نخواهد داشت. در صورتی‌که در اکثر اوقات صرف اینکه بتوانیم توجه دیگران، احترام آن‌ها به خصوص مدیران و رهبران را جلب کنیم می‌تواند بهترین تشویق و پاداش به حساب آید. و قطعا اگر بدانید که رفتار مثبت شما در راستای مدیریت دانش توسط مدیران ارشد دیده می‌شود، تمایل بیشتری برای ادامه آن رفتارها در سازمان خواهید داشت.
برخی از روش‌های انگیزشی غیرمالی که باعث شناخته شدن افراد در سازمان می‌شود شامل: دریافت یادداشتی از مدیر ارشد که تاثیرات دانش‌های شما در سازمان را مشاهده کرده است، اختصاص مقاله‌ای در خبرنامه‌ها به افرادی که از به‌کارگیری فرآیندهای مدیریت دانش موفقیت‌هایی را کسب کرده‌اند، قراردادن داستان‌های موفقیت از افراد در وب سایت، دعوت از افراد برای شرکت در مراسمی با شکوه به میزبانی مدیران ارشد، تنظیم جلسه با مدیران فنی برای تبادل نظرات و ایده‌ها، ستایش شدن و درخواست از افراد برای سخنرانی در مورد تلاش‌ها و فعالیتشان در یک کنفرانس و یا جلسه.

رتبه‌بندی رقابتی
برای استفاده از میل ذاتی افراد به رقابت با دیگران، می‌توان از یک سیستم انگیزشی بر پایه امتیاز کسب شده ایجاد کرد. به این صورت که افراد در ازای رفتارهای مورد نظر در مدیریت دانش امتیاز کسب کرده و بر اساس این امتیازات رتبه‌بندی می‌شوند که در نهایت این رتبه‌بندی‌ها را می‌توان به‌صورت هفته‌ای، ماهانه، سالانه و یا در طول کل مدتی که افراد در سازمان مشغول هستند گزارش تهیه کرد. این رتبه‌های کسب شده برای شناخته شدن، پاداش‌های مالی و یا برای نشان دادن اهداف به‌دست آمده به‌منظور ترفیع و ارزیابی عملکرد، به کار خواهد آمد.
این امتیازات بنا به وظایف تعیین شده متغیر می‌باشند و به وسیله پر کردن فرم‌های مربوطه و یا به‌طور خودکار با ورود اطلاعات در یک سامانه محاسبه و تایید می‌شوند. امتیازات و رتبه‌بندی‌های افراد از طرق مختلفی از جمله قرار دادن در وب سایت ، خبرنامه‌ها و یا ارسال پیامک به کارکنان و مدیران اطلاع رسانی می‌شوند.
در اینجا مثالی از چگونگی همچین سیستمی آورده شده است. یک سامانه و سیستم برای کارکنان طراحی شود که بتوانند امتیازات خود را در آن ثبت و تایید کنند. این امتیازات در ازای فعالیت‌هایی از جمله ارائه مطلب در انجمن‌ها، انتشار یک مقاله، نقش خبره در جلسات پرسش و پاسخ داشتن، وظیفه کنترل فروم‌های بحث و گفتگو و یا دیگر وظایف و تکنیک‌های موجود در مدیریت دانش، به‌دست می‌آید.
هر فعالیتی یک نمره خواهد داشت و هر زمان که کارکنان یکی از این وظایف را انجام بدهند، می‌توانند امتیاز مربوط به آن را در سامانه به‌دست آورند. این امتیازات در یک وب سایت به نمایش عموم گذاشته می‌شود تا اینکه یک حس دوستانه رقابت بین افراد ایجاد کند. افراد می‌توانند با رجوع به سامانه رتبه خود را در مقایسه با همکاران خود مشاهده کنند. این ایده‌ در حقیقت به‌منظور ایجاد یک حس رقابت همراه با تفریح، و همچنین برای نشان دادن اینکه کارکنان قسمتی از وقت خود را به مدیریت دانش اختصاص داده‌اند و برای آن شناخته هم می‌شوند، شکل گرفته است.

درباره ما | ارتباط با ما | اخبار | محصولات | کارفرمایان | کتابخانه | مجله مطالعات مدیریت دانش | پرسشهای متداول | سایتهای مرتبط | تصاوير | همکاری با ما | نقشه سايت