پشتیبانی
رزومه مشاوران توسعه آينده
مدیریت دانش چیست؟
درباره ما | ارتباط با ما | همكاري با ما
اخبارمحصولاتكارفرمايانكتابخانهپرسشهاي متداولسايتهاي مرتبطتصاوير

مجله الكترونيكي مطالعات مديريت دانش

‌‌ ارزش‌‌های کاری در نسل‌‌های مختلف ؛ تجربه تدوین کتاب تجارب مهندس ابراهیمی

  چندی پیش به واسطه اقدامات اجرایی یکی از فازهای پروژه‌‌ مدیریت دانش در پالایشگاه اصفهان، با یکی از خبرگان این شرکت آشنا شدم. آقای مهندس حشمت‌اله ابراهیمی پیرمرد کهنسال و با صفای کرمانی که در سال 1345 از دانشگاه پلی تکنیک فارغ‌‌التحصیل و از همان سال در صنعت نفت مشغول به کار شده بود. ریاست پالایشگاه لاوان، مدیرعاملی پالایشگاه اصفهان، مدیر عاملی پالایشگاه نفت بندرعباس، مدیر راه‌‌اندازی فازهای پارس جنوبی و ریاست هیئت مدیره پالایشگاه اصفهان تنها بخشی از سمت‌‌های اجرایی ایشان در 50 سال اخیر است.
سابقه بیش از 15 سال حضور در شرکت پالایش نفت اصفهان در سمت مدیریت عالی، خبرگی در حوزه‌های فنی و مدیریتی، سوابق آموزشی و تحصیلی و علاقه‌مندی و حمایت از پیاده‌‌سازی مدیریت دانش در این شرکت ما را بر این داشت که ایشان را به‌‌عنوان یکی از گزینه‌های طرح "مستندسازی تجارب" انتخاب کنیم.
طی چند جلسه‌ای که با حضور مهندسان دانش پالایشگاه برای مستندسازی تجربیات مهندس ابراهیمی برگزار شد، تمامی اعضای تیم که از پرسنل جوان این شرکت بودند به چند نکته اساسی در خصوص ویژگی‌های شخصیت ایشان اذعان داشتند؛ سخت کوشی، مهارت زیاد و با حوصله بودن. ویژگی‌هایی که برایشان تازگی داشت و کم‌تر بین همکاران خود آن را می‌یافتند. البته برای من و همکارانم در مشاوران توسعه آینده، آشنایی با افرادی از جنس ایشان موضوع جدیدی به شمار نمی‌‌آمد و به کرات در پروژه‌‌های مختلف، افتخار همکاری و مستندسازی تجربیات خبرگانی از جنس مهندس ابراهیمی را داشتیم.
یکی از نکات جالب فرآیند مستندسازی تجربیات مهندس ابراهیمی، علاقه و استفاده بیش از حد ایشان از واژه "مملکت" بود. در یکی از جلسات دلیل این تاکید را از ایشان پرسیدم و در پاسخ چند مثال از سختی‌ها و رنج‌هایی که در بازسازی پالایشگاه اصفهان و پالایشگاه آبادان پس از جنگ متحمل شده بودند را بازگو کردند. اقداماتی که بدون چشم‌‌داشت مالی و تنها برای توسعه و پیشرفت صنعت نفت کشور انجام شده بود. پس از تدوین تجربیات ایشان، واژه‌‌های"ایران"و"مملکت" را در متن کتاب جستجو کردم؛ بسیار زیاد تکرار شده بود!!! تکرار بیش از حد این واژه‌ها بیانگر علاقه بسیار شدید ایشان به پیشرفت صنعت نفت و به تبع آن پیشرفت و تعالی کشور بود. روحیه آرمان‌‌گرایانه و سخت‌‌کوشی بسیار زیاد که امروزه کم‌‌تر در هم‌‌نسلان من به چشم می‌‌خورد.
فرآیند مستندسازی تجربیات مهندس ابرهیمی و یادگیری‌های حاصل از آن بهانه‌‌ای شد تا مطالعه مجددی در موضوع" تفاوت‌‌ ارزش‌‌های کاری در نسل‌‌های مختلف نیروی انسانی" داشته باشم که در ادامه خلاصه‌ای از نتایج آن را ارائه کردم.
نسل: نسل عبارت است از گروهی از افراد که در زمان واحدی متولد شده (زمان جنگ، انقلاب، جنبش‌‌های ملی) و تجارب، منافع و دیدگاه‌های مشترکی دارند. یک نسل به افرادی که در یک دوره تاریخی یکسان متولد شده‌‌اند، اشاره دارد؛ کسانی که در یک فضای اجتماعی تاریخی یکسان زندگی می‌‌کنند و از وقایع و تجربیات مشابهی برخوردارند. 

1.gif
بنابراین نسل‌‌ها با یکدیگر متفاوت‌‌اند و این تفاوت به برداشتی که هر نسل از دوره خود دارد، بستگی دارد. تفاوت نسل‌‌ها را می‌‌توان از طریق نوع و نحوه رفتار آنها تشخیص داد. برای مثال، رفتار نسلی که در شرایط جنگ و محرومیت رشد یافته است با نسلی که جز صلح و رفاه به خود ندیده است، متفاوت است. دریک دسته بندی کلی، نسل‌‌‌‌ها در سال اخیر به در 4 دوره زمانی تقسیم شده اند: 
2.gif
 Baby Boomer
افراد این نسل در دوران پس از جنگ جهانی دوم و در زمان رشد فزاینده جمعیت متولد شدند. دوره‌‌ای که به انفجار جمعیت معروف شد. شرایط نامساعد پس از جنگ جهانی دوم آن‌‌ها را به خودسازی و تلاش برای بهبود شرایط زندگی‌‌شان تشویق می‎کرد. آن‌‌ها با تلاش و پشتکار فراوان و همچنین بهره‎مندی از تحصیلات عالی و پیشرفت فناوری توانستند به رشد قابل ملاحظه ای دست یابند تا جایی که به یک نسل ثروتمند و موفق تبدیل شدند. ریسک پذیری، کارآفرینی و همین‌‌طور خلق کسب و کارهای جدید از ویژگی‌‌های بارز این افراد این نسل است. این افراد در کار خود بسیار دقیق و برای جزییات ارزش زیادی قایل هستند. بسیاری از افراد این نسل امروزه بازنشسته شده‌‌اند و در در حال بهره‌‌مندی از دستاوردهای دوران پربار جوانی خود هستند.
به‌‌طور کلی ویژگی‌‌های این نسل عبارتند از:

o احترام به بالادست و دستور مافوق
o وفادار به سازمان و تکلیف مدار
o بی علاقگی به جهش و بلندپروازی
o تبعیت از قانون
o اولویت دادن به کار قبل از تفریح
o آرمانگرا، فداکار و متعهد
o بی‌‌توجه به بازخورد
o باتجربه
o سخت‌‌کوش و ماندگار در سازمان
o توانمند در مدیریت بحران و پذیرش شرایط عدم ثبات و اطمینان

نسل X
از آنجا که متولدین این نسل در یک دوره پر تلاطم همزمان با اتفاقات سیاسی جهانی نظیر انقلاب‌‌های مردمی به دنیا آمده‌‌اند، تغییر را یک مسئله عادی در زندگی می‌‌دانند. این افراد عاشق هیجان، یادگیری و برقراری ارتباط با جامعه اطرافشان هستند. افراد این نسل به کار کردن در شرکت‌‌ها و استرس کاری فراوان عادت کرده‌‌اند. اکثر این افراد مستقل بوده و سخت کار می‌‌کنند تا بتوانند به اهدافشان برسند. این نسل نسبت به نسل‌‌های پیش از خود، دیدگاه منعطف و گسترده‌‌تری نسبت به نژاد، مذهب، قومیت و گرایش‌‌های مختلف اخلاقی دارد.
ویژگی‌‌های این نسل عبارت است از:
o خواهان به چالش کشیدن وضع موجود
o قایل به تعادل میان کار و زندگی
o منعطف و سازگار
o غیر رسمی و عملگرا
o عجول
o قایل به تفریح و سرگرمی
o اهل تنوع
o تمایل به انجام کار به‌‌صورت مشارکتی
o دارای فهم تکنولوژیک
o دارای تفکر جهانی
o خلاق، سخت‌‌کوش، پرکار و مسئولیت‌‌پذیر
o مستقل

نسل Y
متولدین این نسل همزمان با توسعه بستر فناوری‌‌های نوین ارتباطی رشد یافته و علاقه‌‌مند به ارتباط با همسالان و دوستان خود هستند. آن‌‌ها همواره در تلاشند تا خود را به آخرین تکنولوژی‌‌های روز مجهز نمایند. آن‎ها در دنیای مجازی با افراد زیادی در ارتباط هستند و از اتفاقات جهان باخبرند. همواره سعی می‌‌کند تا زندگی راحت و بدون دردسری را برای خود فراهم نماید. این نسل علاقمند است کارها را سریع‎تر پیش ببرد و حوصله انجام کارهای طولانی مدت را ندارد.
ویژگی‌‌های اصلی این نسل عبارتند از:
o می‌‌خواهند یک شبه ره صد ساله را بروند.
o اولویت دادن به مسایل شخصی در مقابل مسایل کاری
o بی‌‌توجهی به سلسله مراتب سازمانی
o پذیرش سبک‌‌های رهبری دموکراتیک و مشارکتی
o بی‌‌تجربگی به‌‌ویژه در برخورد با افراد
o دارای اعتماد به نفس بوده و خود را مُحق می‌‌داند.
o اخلاق‌‌مدار و پایبند به اصول
o خلاق، نوآور و اهل تنوع
o تمایل به انجام کار به‌‌صورت تیمی
o دارای فهم تکنولوژیک
o توانایی انجام چند کار به‌‌طور همزمان
o توانا در پردازش حجم زیادی از اطلاعات

نسل z
نسلی است که زاده تکنولوژی‌‌، شبکه‌‌های اجتماعی، اینترنت و گوشی‌‌های هوشمند بوده و بدون آن‌‌ها زندگی برایشان معنا ندارد‌‌. افراد این نسل هر لحظه ممکن است از چیزی دلزده شوند. این موضوع، ریسک فعالیت در این نسل را برخلاف موارد قبلی بالا می‌‌برد. اما واضح است که زندگی آن‌‌ها به شدت تحت تأثیر فناوری و ارتباطات گسترده مجازی قرار گرفته است. دسترسی آسان به اینترنت و ابزارهای مختلف نظیر موبایل، تبلت و لپ تاپ و همچنین حضور گسترده آن‌‌ها در شبکه‌‌های اجتماعی بسیار مشهود است. از ویژگی‌‌های این نسل می‌‌توان به موارد زیر اساره نمود:
o توانایی کامل در استفاده از ابزارهای تکنولوژیک
o عدم پذیرش تبلیغات سنتی
o عدم تمایل به داشتن ثبات شغلی

با مطالعه‌‌ای اندک در خصوص نسل‌‌های کاری در می‌‌یابیم که رویکرد مورد استفاده در مواجهه با هر یک از این گروه‌ها متفاوت است و مدیریت منابع انسانی با روش‌‌های سنتی دیگر امکان‌‌پذیر نیست. این مساله در تعیین و به‌‌کارگیری رویکردهای انگیزشی مدیریت دانش نیز تاثیر به‌‌سزایی دارد. سازمان‌‌های موفق بر اساس نسل‌‌های کاری کارکنان خود، سبدی از رویکردهای انگیزشی را ایجاد می‌کنند تا میزان اثربخشی انگیزش بر تعاملات کاری، به اشتراک‌‌گذاری و به‌‌کارگیری دانش افزایش یابد.
بر خلاف سایر حوزه‌های مدیریتی کلان کشور، مهندس ابراهیمی از معدود بازماندگان" نسل انفجار جمعیت" در بدنه مدیران فنی بود که اخیرا بازنشته شد. تجربه هم‌‌نشینی با ایشان یادگیری‌های بسیار زیادی برای من و همکارانم داشت که "سخت‌کوشی و تعهد به سازمان" از مهم‌ترین این موارد به شمار می آید. امید است تمامی کارکنان شاغل در سازمان‌های امروزی که عمدتا از نسل های Y وZ هستند ویژگی‌‌های مثبت نسل‌های پیشین را در مسیر شغلی خود به کار گیرند.

تهیه و تنظیم: احمد سپهری

درباره ما | ارتباط با ما | اخبار | محصولات | کارفرمایان | کتابخانه | مجله مطالعات مدیریت دانش | پرسشهای متداول | سایتهای مرتبط | تصاوير | همکاری با ما | نقشه سايت