پشتیبانی
رزومه مشاوران توسعه آينده
مدیریت دانش چیست؟
درباره ما | ارتباط با ما | همكاري با ما
اخبارمحصولاتكارفرمايانكتابخانهپرسشهاي متداولسايتهاي مرتبطتصاوير

مجله الكترونيكي مطالعات مديريت دانش

چگونه یک شرکت می‌تواند از طریق به اشتراک ‌گذاری دانش به بقای خود ادامه دهد






چرخریسک و شیشه‌ی شیر


چگونه یک شرکت می‌تواند از طریق به اشتراک‌گذاری دانش به بقای خود ادامه دهد




ترجمه و تلخیص: ارژنگ یزدی
کارشناس مدیریت دانش
مشاوران توسعه آینده

 
چگونه می‌توان افراد را به یادگیری وادار نمود؟ چگونه می‌توان ارزش افزوده‌ای که توسط به اشتراک‌گذاری دانش ایجاد می‌شود را نمایش داد؟ محققان نشان داده‌اند که چگونه یادگیری می‌تواند از طریق یک بازی ساده کشف شود. به عبارت دیگر افراد می‌توانند از طریق داستان‌های موفقیت به یادگیری دست پیدا کنند.


بریتانیا دارای یک سیستم توزیع شیر قدیمی است که در آن شیرفروش توسط یک کامیون کوچک بطری‌های شیر را به درب هر خانه‌ می‌رساند. در ابتدای قرن بیستم، بطری‌های شیر درپوش نداشتند. و پرندگان به راحتی به خامه‌ای که در بالای بطری شیر تشکیل می‌شد، دسترسی داشتند. دو گونه‌ مختلف از پرندگان بریتانیا به نام‌های چرخریسک و سینه سرخ، یاد گرفته بودند که از بالای بطری، خامه تشکیل شده را بمکند و به این ترتیب به منبع غذایی غنی‌ای دست پیدا کنند.


این نوآوری به خودی خود یک دستاورد کاملاً چشم‌گیر بود و تأثیری انقلابی بر این پرندگان گذاشت. این خامه بسیار غنی‌تر از منابع غذایی معمول این پرندگان بود و سیستم گوارشی این دو گونه، به منظور هضم این ماده غذایی غیر معمول دستخوش تغییراتی گردید. پس از آن و بین دو جنگ جهانی توزیع‌کنندگان مواد لبنی بریتانیا دسترسی پرندگان به خامه روی شیر را با قراردادن درپوش آلومینیومی بر روی در بطری قطع کردند.


در اوایل دهه‌50میلادی، کل جمعیت پرندگان گونه‌ چرخریسک بریتانیا- در حدود یک میلیون پرنده- یاد گرفتند که چگونه درپوش آلومینیومی را سوراخ کنند. دسترسی دوباره به این منبع غذایی غنی پیروزی بزرگی برای خانواده چرخریسک به ارمغان آورد و به آن‌ها یک مزیت رقابتی در نبرد برای بقا بخشید. در مقابل، خانواده‌ سینه‌سرخ هیچ‌گاه موفق نشد به خامه دسترسی پیدا کند.


گاهی اوقات یک سینه‌سرخ منفرد یاد می‌گرفت که چگونه درپوش فلزی بطری را سوراخ کند اما این دانش هیچ‌گاه به بقیه‌ اعضای این گونه انتقال پیدا نمی‌کرد.
به طور خلاصه، گونه‌ چرخریسک موفق شد وارد فرآیند یادگیری سازمانی فوق‌العاده‌ای گردد. اما سینه سرخ در این امر شکست خورد. هرچند که تک‌تک سینه‌سرخ‌ها از نظر نوآوری به اندازه‌ چرخریسک مستعد بودند. این تفاوت نمی‌توانست به نحوه‌ برقراری ارتباط مربوط باشد. هر دوگونه‌ پرندگان (چرخریسک و سینه‌سرخ) دارای طیف گسترده‌ای از وسایل ارتباطی هستند همانند: رنگ، رفتار، حرکات و صدا. توضیح این امر را می‌توان در فرآیند انتشار اجتماعی یافت؛ روشی که چرخریسک، دانش و مهارت خود را از فردی به فرد دیگر منتقل می‌کند و حافظه‌ سازمانی کل‌‌گونه را شکل می‌دهد.


در بهار، چرخریسک‌ها به صورت زوج زندگی می‌کنند تا بچه‌های خود را پرورش دهند. در اوایل تابستان هنگامیکه نوزاد چرخریسک به پرواز درآمدند و یاد گرفتند چگونه غذای خود را بیابند، این پرندگان در دسته‌های 8 تا 10 نفره از یک باغ به باغ دیگر پرواز می‌کنند. مدت حرکت این پرندگان دو تا سه ماه به طول می‌انجامد. در مقابل سینه‌سرخ‌ها پرندگانی هستند که عادت دارند قلمرو خود را حفظ کنند. سینه‌سرخ نر به نرهای دیگر اجازه نمی‌دهد وارد قلمرو خود شوند به طور کلی سینه‌سرخ‌ها به شیوه‌ خصمانه‌ای با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند و مرزهای ثابتی دارند که هرگز از آن‌ها عبور نمی‌کنند.


پرندگانی که به صورت گله‌ای زندگی می‌کنند در یادگیری سریع‌تر عمل می‌کنند و شانس خود را برای زنده ماندن و تکامل افزایش می‌دهند.



این داستان به جنبه‌های مختلفی از یک سازمان می‌پردازد:

1- نوآوری: گونه‌هایی که ظرفیت اختراع رفتارها و ایده‌های جدید را دارند، می‌توانند مهارت‌هایی به دست آورند که به آن‌ها اجازه می‌دهد از محیط خارج برای راه‌حل‌های جدید بهره‌برداری نمایند.
2- انتشار اجتماعی: فرآیندی برای انتقال مهارت از فرد به جامعه به عنوان یک کل وجود دارد.
3- تحرک: افراد این توانایی را دارند که به اطراف حرکت کرده و از فرصت‌های محیط خارج استفاده ببرند.


اکنون پرنده‌ها را با شرکت‌ها و بطری شیر را با منابع جایگزین کنید و به سوال زیر فکر کنید:
"شرکت شما سینه‌سرخ است یا چرخریسک؟"


مأخذ:
The Living Company by Arie de Geus (1997), HBS Press


درباره ما | ارتباط با ما | اخبار | محصولات | کارفرمایان | کتابخانه | مجله مطالعات مدیریت دانش | پرسشهای متداول | سایتهای مرتبط | تصاوير | همکاری با ما | نقشه سايت